Don Riski Nasıl Hesaplanır ve Neden Önemlidir?
Don olayı, hem tarımsal hem de günlük yaşam açısından ciddi riskler barındıran bir meteorolojik olgudur. Özellikle ilkbahar ve sonbahar geçiş dönemlerinde ani don olayları, tarla ürünlerine ve meyve bahçelerine telafi edilemez zararlara yol açmaktadır.
Bu araç, don riskini üç temel parametreye göre değerlendirir: gece minimum sıcaklığı, bağıl nem ve rüzgar hızı. Rüzgarsız, açık ve nemli gecelerde radyasyon donu en sık yaşanan don türüdür. Bu koşullarda yüzey sıcaklığı hava sıcaklığının 2–5°C altına inebilir; dolayısıyla termometre 3°C gösterse bile yüzeysel don oluşabilir.
Çiğ noktasının 0°C altında olması, havadaki su buharının doğrudan buz kristallerine (hoarfrost) dönüşeceğine işaret eder. Rüzgar ise hava kütlelerini karıştırarak yüzey soğumasını sınırlar ve don riskini görece düşürür; bu yüzden araç sakin havalarda riski artırıcı bir etken olarak değerlendirir.
Çiftçiler, bağcılar ve bahçe sahipleri için gece yarısı öncesinde don tahminini bilmek, örtme veya sulama yoluyla koruyucu önlem alabilmek açısından kritik bir avantaj sağlar.